Mọi thứ đều có thể bị "kết dính".

Tác giả: Kyla Scanlon, Nhà phân tích vĩ mô; Người dịch: Felix, PANews

Nhà phân tích vĩ mô Kyla Scanlon gần đây đã đăng một bài viết dài chỉ ra rằng câu chuyện "tối ưu hóa" được lan truyền trong xã hội ngày nay về bản chất là sự trốn tránh thực tại. Nó biến cơ thể, bản thân và niềm tin thành những tài sản có thể giao dịch, tạo ra sự phụ thuộc vào "giải pháp nhanh chóng" mà không bao giờ giải quyết được các nguyên nhân gốc rễ mang tính hệ thống. Sau đây là chi tiết.

Tôi đã phải bắt đầu thử một "chế độ ăn kiêng loại trừ" vì hệ tiêu hóa của tôi đang tự hủy hoại, điều này rõ ràng đang phá hủy tuyến giáp của tôi, khiến nó không thể hấp thụ bất kỳ chất dinh dưỡng nào. Để giải quyết vấn đề này, tôi phải ngừng ăn lúa mì, các sản phẩm từ sữa, ngô, trứng, cà chua, đậu phộng, cà phê, đậu nành, ca cao, đường và nhiều thứ khác (đây không giống như một liệu trình thanh lọc bằng nước ép hay bất cứ điều gì thú vị; đó là một hành động tôi phải thực hiện để ngăn cơ thể tự tấn công chính nó). Tôi phải ghi chép lại những gì mình ăn và cảm giác của mình, rồi đánh giá xem mình có thể ăn gì dựa trên đó. Nếu có cách chữa trị nhanh chóng (như tiêm thuốc), tôi sẽ thử. Tôi thực sự không biết mình bị làm sao; tôi chỉ biết là mình đã được lấy máu xét nghiệm nhiều lần, và khoa học hiện đại cho tôi biết rằng có điều gì đó không ổn trong cơ thể tôi. Nhưng điều thú vị là, một phần vấn đề là tôi luôn cố gắng tìm đường tắt. Năm ngoái tôi đi du lịch liên tục 40 tuần, và có những ngày tôi chỉ sống nhờ thanh yến mạch và khoảng 14 tách cà phê. Tôi cũng chạy như điên, làm việc như điên và ngủ rất ít vì cảm thấy mình hoàn toàn bất khả chiến bại. Sau tất cả, tôi từng là một "cỗ máy hiệu quả". Có một thời gian, tôi đúng là như vậy, nhưng giờ thì không còn nữa. Hóa ra tôi không thực sự tối ưu hóa bất cứ điều gì; tôi chỉ đang tránh những việc mình thực sự nên làm, như ngủ. Điều tôi cần không phải là tiếp tục thúc ép bản thân, mà là bắt đầu tìm ra nguyên nhân khiến mình bị bệnh. Điều này hoàn toàn trái ngược với những gì chúng ta được dạy. Người Mỹ rất thích tối ưu hóa. Vì vậy, khi một thứ gì đó hứa hẹn cho phép chúng ta tối ưu hóa hơn nữa, cung cấp các giải pháp nhanh chóng, gần như tức thì, thật khó để cưỡng lại. Bản sắc của chúng ta gần như hoàn toàn được xây dựng dựa trên "hiệu quả". Khao khát kiểm soát giờ đây vô cùng mạnh mẽ, len lỏi vào mọi ngóc ngách của thế giới kỹ thuật số và vật lý. Tôi nghĩ đây thực chất là phản ứng trước chủ nghĩa hư vô tài chính. Mọi người không còn tin rằng nền kinh tế cơ bản sẽ hoạt động vì lợi ích của họ, và thay vào đó họ tìm đến đầu cơ, cờ bạc, hoặc các cách thức nhanh chóng khác để đạt được sự ổn định. Theo một cuộc khảo sát của Northwestern Mutual, 80% thế hệ Z và 75% thế hệ Millennials cảm thấy bị bỏ lại phía sau, một cảm giác thúc đẩy họ đầu cơ. Điều tương tự cũng áp dụng cho mạng xã hội: nếu bạn gặp khó khăn trong việc xây dựng các mối quan hệ trong đời thực, thế giới trực tuyến cung cấp một loại hình thay thế, nhưng mọi người ngày càng lo ngại về sự phụ thuộc tập thể vào mạng xã hội. Theo đó, một số ngành công nghiệp đã nổi lên để kiếm tiền từ chủ nghĩa hư vô này bằng cách đưa ra các giải pháp đã được hứa hẹn. Nhưng các giải pháp sẽ không bao giờ thành hiện thực, bởi vì chủ nghĩa hư vô và tinh thần từ bỏ phải tồn tại để các sản phẩm này có thể tồn tại. Điều này phù hợp với quan điểm của Ivan Illich trong cuốn *Giới hạn của Y học*. Illich chỉ ra rằng chính hệ thống chăm sóc sức khỏe tạo ra bệnh tật vì nó khiến mọi người phụ thuộc vào sự can thiệp của các chuyên gia thay vì cam kết duy trì sức khỏe. Hiệu ứng này tồn tại trong tất cả các công cụ tối ưu hóa, tạo ra sự phụ thuộc vào "các biện pháp khắc phục" thay vì giải quyết nguyên nhân gốc rễ. Một "nền kinh tế tối ưu hóa" không thể mang lại cảm giác kiểm soát vì chính "sự tuyệt vọng" là điều kiện hoạt động thị trường của nó, và việc theo đuổi sự kiểm soát thông qua tối ưu hóa lại là một hình thức mất kiểm soát. Các công cụ của chúng ta cũng quá tập trung vào cá nhân. Như Raymond Williams đã viết trong cuốn sách năm 1975 của ông, *Truyền hình: Công nghệ và Hình thức Văn hóa*: "Kỷ nguyên ban đầu của các công nghệ công cộng, được minh họa bởi đường sắt và chiếu sáng thành phố, đang được thay thế bằng một công nghệ mà tên gọi của nó vẫn chưa được lựa chọn một cách thỏa đáng: một công nghệ phục vụ lối sống vừa di động vừa tập trung vào gia đình: một hình thức tư nhân hóa di động." Williams mô tả sự chuyển đổi từ cơ sở hạ tầng phục vụ tất cả mọi người sang các công nghệ được xây dựng xung quanh các cá nhân di động, riêng tư. Sự chuyển đổi từ đường sắt sang peptide là sự chuyển đổi từ "chúng tôi xây dựng cho tất cả mọi người" sang "bạn có thể tự mua cho mình". Một ví dụ thực sự hiệu quả về công cụ tối ưu hóa cá nhân là Ozempic (semaglutide, một loại thuốc giảm cân/hạ đường huyết). Một số người sử dụng nó vì lý do y tế, trong khi những người khác công khai thừa nhận sử dụng nó để làm đẹp. Nói rõ hơn, Ozempic là một công nghệ tuyệt vời giải quyết các vấn đề thực tế của cá nhân, nhưng nó không đề cập đến các vấn đề tập thể như hệ thống thực phẩm và khả năng tiếp cận chăm sóc sức khỏe. Điều này cũng đánh dấu một sự thay đổi. Chúng ta thực sự có thể kiểm soát một số khía cạnh của cơ thể mình bằng thời gian và nguồn lực. Những gì chúng ta hiện có là sự tối ưu hóa "kiểu Ozempic", hay "Ozempic hóa", của mọi thứ. Giờ đây chúng ta có một loạt các peptide và nhiều hình thức "tiêm thần kỳ" khác có thể giúp bạn tiết kiệm công sức, sự khó chịu và sự phức tạp. Mọi thứ đều có thể được tối ưu hóa. Mọi thứ đều có thể được kiểm soát. Kiểm soát cơ thể Cơ thể luôn là nơi kiểm soát bởi vì nó là một hệ thống vẫn phản ứng với các tác động bên ngoài. Và ngày nay, các hệ thống đang trở nên thù địch. Kinh tế và các thể chế thường bỏ qua những khó khăn cá nhân, nhưng cơ thể thì không. Không có gì ngạc nhiên khi các thí nghiệm "trẻ mãi không già" trị giá hàng triệu đô la của Bryan Johnson thu hút sự chú ý rộng rãi. Bryan Johnson sở hữu thứ mà mọi người đều khao khát—quyền kiểm soát hoàn toàn kết quả. Sức hấp dẫn của "sự bất tử" nằm ở cảm giác kiểm soát này: kiểm soát chế độ dinh dưỡng, thực phẩm bổ sung và tuổi thọ của bạn. Và đối với người xem, đó chính xác là sức hút của nó: trong thời đại mà mọi thứ dường như nằm ngoài tầm kiểm soát, cơ thể trở thành đối tượng để kiểm soát. Mô hình này quá phổ biến. Cá nhân tôi, trong những năm đại học, cha tôi bị bệnh nặng, tôi mắc chứng rối loạn ăn uống nghiêm trọng, và tôi đã cố gắng giành lại quyền kiểm soát mọi thứ. Khi tất cả các yếu tố bên ngoài trở nên không thể kiểm soát, kiểm soát cơ thể trở thành tuyến phòng thủ cuối cùng (bất kể giới tính). Nhiều người trên thế giới cuối cùng đều phải dùng đến việc kiểm soát cơ thể. Và hình thức kiểm soát này ngày càng trở thành một hình thức tiêu thụ nội dung. Clavicular là một ngôi sao đang lên trong giới streamer, nổi tiếng với những pha "nghiền nát xương" và "tối đa hóa ngoại hình", tồn tại trong vũ trụ tự tạo giống như WWE của riêng mình. Thế giới của anh ta có ngôn ngữ riêng: một cuộc chiến giành danh hiệu "Người đàn ông số một" (được quyết định bởi bảng xếp hạng trực tuyến). Anh ta bị ám ảnh bởi ngoại hình và cả sự kiểm soát. "Tối đa hóa ngoại hình" mô phỏng một giá trị (địa vị, sức hút) mà những người này có thể không sở hữu được về mặt kinh tế. Đó là một hình thức kiểm soát cơ thể để bù đắp cho sự thiếu kiểm soát về kinh tế của họ. Hiện tượng này cũng xuất hiện trong văn hóa sức khỏe, thuốc peptide, phẫu thuật thẩm mỹ và nhiều phương pháp tăng cường khác. Nó thỏa mãn mong muốn trở nên khỏe mạnh hoặc mạnh mẽ hơn của một cá nhân, nhưng nó cũng phục vụ mục đích kinh tế - một hình thức kiểm soát khác. Từ khóa hiện đang thịnh hành ở Thung lũng Silicon là "quyền tự chủ" (agency), về cơ bản là một lớp vỏ bọc cho khát vọng kiểm soát. Tối ưu hóa là quá trình, kiểm soát là mục tiêu, và "quyền tự chủ" là xây dựng thương hiệu. Trong thế giới khởi nghiệp, ý nghĩa của "quyền tự chủ" khá mơ hồ, nhưng nó gợi ý rằng ai đó bằng cách nào đó sẽ buộc thế giới phải phục tùng ý chí của họ. Cluely là một công ty hoàn toàn chấp nhận triết lý này, có thể nói là ông chủ tối thượng của "nền kinh tế khởi nghiệp". Khái niệm ban đầu của họ là "gian lận" (sau này được chuyển đổi thành ghi chú bằng AI), và họ đã huy động được hàng triệu đô la. Đối với họ, "gian lận" là "có tính chủ động", như Sam Kriss đã viết trong bài báo "Trò chơi trẻ con", và quả thực đó là "mặt hàng nóng nhất của Thung lũng Silicon": Tương lai thuộc về những người có đặc điểm tính cách và rối loạn tâm lý tình dục cụ thể. AI có thể lập trình nhanh hơn bạn, nhưng con người vẫn có một lợi thế: quyền tự chủ, hay đúng hơn là mức độ tự chủ cao. Những người có tính tự chủ cao là những người có sáng kiến ​​mạnh mẽ. Họ hành động vì sợ bị tụt hậu vĩnh viễn và trở nên vô dụng trong thời đại AI. Rõ ràng, cách để tránh cả hai là "liên tục theo dõi các chủ đề thịnh hành trực tuyến". Cách tiếp cận của Bryan Johnson rất tự chủ và phụ thuộc nhiều vào internet. Anh ấy đã thử nghiệm với các chất bổ sung và chất gây ảo giác, đồng thời tuân thủ nghiêm ngặt chế độ ăn kiêng và kế hoạch tập thể dục. Đây có lẽ là mức độ kiểm soát (hoặc quyền tự chủ) cao nhất mà bất kỳ ai có đối với cơ thể của chính mình. Trên thực tế, anh ấy cố gắng đạt được sự kiểm soát đó đến mức gần như đóng vai trò của một vị thần. Mọi người buộc phải tự hỏi: Tôi có tin vào những tuyên bố của ông ta về tiềm năng bất tử của chúng ta không? Tôi có tin rằng cơ thể ông ta là bằng chứng cho khái niệm đó không? Tôi có tin rằng việc ông ta liên tục tạo ra nội dung là đủ để chứng minh tính đáng tin cậy của dự án không? Điều này nhanh chóng phát triển thành một thị trường niềm tin, và Bryan Johnson trở thành một tài sản. Điều tương tự cũng đúng với Cluely; đầu tư dựa trên niềm tin, niềm tin vào sự kiểm soát và tự chủ. Tuy nhiên, một khi cơ thể (hay, xét về mặt tự chủ, là tâm trí) trở thành một đối tượng có thể được tối ưu hóa, thì bản thân trở thành một loại tài sản. Nó chủ yếu được thúc đẩy bởi câu chuyện, và một khi điều này xảy ra, bạn đã rơi vào logic của thị trường niềm tin. Thị trường niềm tin và thị trường dự đoán tuân theo cùng một logic: đặt cược vào câu chuyện hơn là các yếu tố cơ bản, đạt được quyền tự chủ thông qua sự tham gia. Thị trường niềm tin hứa hẹn một lối thoát khỏi những ràng buộc (cả về thể chất và tài chính). Chúng thể hiện nỗi sợ bị bỏ lại phía sau theo những cách sau: "Khi người khác còn sống, tôi đã chết." "Khi người khác gian lận, tôi không gian lận." "Khi người khác giàu có, tôi nghèo khó." Tất cả những điều này cho thấy một sự chuyển đổi đang diễn ra: Chủ nghĩa tư bản cũ nhấn mạnh năng lực sản xuất, khả năng tạo ra hàng hóa. Chủ nghĩa tư bản tài chính nhấn mạnh quyền về dòng tiền, quyền được hưởng lợi nhuận trong tương lai. Chúng ta có thể gọi các giá trị của chủ nghĩa tư bản dựa trên niềm tin là sự phụ thuộc vào câu chuyện – giữ cho đủ người say mê một câu chuyện trong một thời gian dài để duy trì ảnh hưởng của nó. Thị trường niềm tin cần tạo ra ảo tưởng về sự tham gia dễ dàng để tồn tại. Họ rao bán thông điệp, "Bạn cũng có thể làm được." Brian Armstrong của Coinbase có tư duy tương tự với Bryan Johnson. Ông cũng đam mê về tuổi thọ và công nghệ sinh học (và thị trường dự đoán), tin rằng lão hóa có thể được ngăn ngừa trong tương lai. Triết lý này được phản ánh trong các sản phẩm của ông. Khẩu hiệu của thị trường dự đoán Coinbase, một cách thẳng thắn, là "Lấy lại quyền kiểm soát." Đối thủ cạnh tranh của nó trong thị trường dự đoán, Kalshi, quảng cáo "Hãy làm cho con cháu bạn tự hào."

Hãy nắm lấy tương lai của bạn với một ứng dụng cá cược thân thiện. Người sáng lập của một ứng dụng thị trường dự đoán khác, Novig, từng nói rằng chỉ có 20% người dùng của họ kiếm được tiền, tuyên bố rằng con số này cao hơn nhiều so với các công ty khác trong ngành. Điều này nghe không giống như sự kiểm soát, cũng không giống như tương lai.

Mọi người đều đang theo đuổi vàng. Mọi người đều đang cố gắng làm giàu dễ dàng và nhanh chóng, như Allison Schrager đã viết, "Hãy nắm bắt xu hướng nóng tiếp theo và sau đó cầu mong may mắn."

Mọi người đều đang theo đuổi vàng. Ai cũng đang cố gắng làm giàu dễ dàng và nhanh chóng, như Allison Schrager đã viết, "Hãy nắm bắt xu hướng đang thịnh hành tiếp theo rồi cầu may mắn."

Việc thiếu các quy tắc phổ biến, cùng với những lời hứa về việc giành lại quyền kiểm soát mà cuối cùng không được thực hiện, chính là bản chất bóc lột của thị trường tín ngưỡng. Tồn tại một vực sâu rộng lớn giữa lời hứa về tự do và kết quả thực tế (tổn thất khổng lồ, thậm chí còn ít tự do hơn trước).

Minh họa hơn cả toán học

Mọi giải pháp "thất bại hệ thống" hứa hẹn mang lại cảm giác kiểm soát đều được đóng gói như một sản phẩm khiến bạn rơi vào tình thế khó khăn hơn mà bạn đang cố gắng thoát ra.

Nghiên cứu trường hợp về "Male Circles"

Logic bóc lột của thị trường tín ngưỡng lan rộng đến bất cứ nơi nào có những người tuyệt vọng, và "Male Circles": thế giới trực tuyến này thúc đẩy nam tính, là một hình ảnh thu nhỏ của sự tuyệt vọng đó. Tôi tin rằng lượng khán giả của "Male Circles" thực sự nhỏ hơn so với tưởng tượng, nhưng nó thể hiện một cách sống động khát vọng kiểm soát, thị trường niềm tin và sự bóc lột sau đó, cũng như nền kinh tế của sự mới lạ. Bộ phim tài liệu *Into the Male World* của Louis Theroux đã nắm bắt được những thị trường niềm tin này một cách sâu sắc. Nó phơi bày nỗi ám ảnh khi phát sóng cuộc sống cá nhân của mình cho hàng ngàn người. Những người đàn ông trong phim sợ bị coi là nhỏ bé, nghèo khổ, yếu đuối và không hấp dẫn, vì vậy họ tạo ra những kẻ thù tưởng tượng trong tâm trí (chính Louis cũng trở thành một trong số đó) và ám ảnh cố gắng thoát khỏi "ma trận". Những người phát sóng trong "thế giới nam giới" (và các lĩnh vực khác) về cơ bản là những vật trưng bày trong sở thú. Mọi người ném đồ ăn vào "lồng" của họ, yêu cầu họ nhảy múa (ví dụ, trên Twitch và Kick, những người phát sóng nhận được hàng chục hoặc thậm chí hàng trăm đô la để trả lời câu hỏi, thực hiện các động tác nhào lộn, v.v.). Điều này dẫn đến sự xuất hiện của "tín hiệu lan truyền" (phục vụ mặt tối nhất của chúng ta), khi người xem đòi hỏi những điều ngày càng thái quá, các đài truyền hình đáp lại bằng những hành vi thậm chí còn thái quá hơn. Nội dung thái quá này được chỉnh sửa, xuất bản và chia sẻ với mục đích lan truyền mạnh mẽ. Đôi khi những đoạn clip này là các cuộc phỏng vấn bị cắt ghép, kích động sự tức giận, hoặc thậm chí tệ hơn, và mọi người tức giận chia sẻ chúng, cuối cùng lan truyền mạnh mẽ và làm tan rã xã hội ở các tầng lớp bên lề. Bạn thậm chí có thể dễ dàng kiếm được hàng triệu đô la chỉ từ những video clip này. Những người có tầm ảnh hưởng "hướng đến nam giới" về cơ bản là những người đứng đầu các mô hình kim tự tháp. Họ tuyển dụng nam giới và phụ nữ trẻ vào các khóa học giao dịch hoặc công ty môi giới của mình, lấy một phần lợi nhuận để xoa dịu nỗi đau và sự tuyệt vọng của họ. Thị trường dự đoán Polymarket đang làm điều tương tự với chương trình giới thiệu mới của mình. Những người có tầm ảnh hưởng trên thị trường dự đoán được thưởng khi giới thiệu người dùng mới vào nền tảng, lấy một phần phí do những người dùng mới đó tạo ra. Polymarket cũng theo đuổi chiến lược truyền thông "hướng đến nam giới". Như Stuart Thompson, David Yaffe-Bellany và Mike Isaac đã viết trên tờ The New York Times, họ "khuếch đại những tuyên bố chưa được kiểm chứng và những thuyết âm mưu vô căn cứ từ chính quyền Trump" với mục đích "thu hút những thanh niên trẻ tuổi, những người rất có khả năng trở thành người dùng trả phí". Họ dạy mọi người rằng điều đó rất dễ dàng, đơn giản: chỉ cần theo dõi biểu đồ giá dầu, xem có "Ngày Phù thủy Ba lần" hay không (ghi chú của PANews: đề cập đến ngày mà hợp đồng tương lai chỉ số chứng khoán, quyền chọn chỉ số chứng khoán và quyền chọn cổ phiếu riêng lẻ đều hết hạn đồng thời trên thị trường chứng khoán Mỹ; sự biến động của thị trường thường tăng đáng kể xung quanh "Ngày Phù thủy Ba lần"), hoặc đặt cược vào tuyết rơi, hoặc đặt cược vào giải Oscar, và quan trọng nhất, đặt cược vào chính mình, và bạn có thể trở thành triệu phú như tôi. Vâng, bạn phải có được tất cả một cách dễ dàng bởi vì mọi thứ bây giờ quá dễ dàng. Nhưng thực tế không phải vậy. Như Benjamin Fogel đã viết về Andrew Tate, người đứng đầu "vòng tròn nam giới": Ông ta đại diện cho một loại chủ nghĩa tư bản mới không ảo tưởng về sự tiến bộ. Đối với Tate và những người theo ông, toàn bộ hệ thống là một trò lừa đảo, và cách duy nhất để thành công là nghiền nát người khác và leo lên đỉnh cao. Tate là nhân vật trung tâm trong "thế giới do nam giới thống trị", và ông ta không bao giờ giả vờ làm bất cứ điều gì có lợi. Ông ta sẵn sàng chấp nhận "sự cướ bóc, bóc lột và theo đuổi danh vọng và tiền tài một cách tàn nhẫn" bởi vì tất cả đều là một trò lừa đảo. Ông ta có lý. Fogel cũng chỉ ra: Sự tăng trưởng chậm chạp kéo dài cả thập kỷ sau cuộc khủng hoảng tài chính đã tạo ra một "nền kinh tế lao động" đặc trưng bởi nền kinh tế việc làm tự do không ổn định. Mô hình kinh tế này được ca ngợi là trao quyền, nhưng trên thực tế, nó chỉ là một cách để trợ cấp thu nhập cho người nghèo. Ngày nay, "làm việc" đã trở nên hoàn toàn bình đẳng. Từ dropshipping trên Amazon đến giao dịch tiền điện tử hàng ngày, bất cứ ai cũng có thể tham gia. Vậy, bạn có thể thực sự lên án "vòng tròn gia trưởng" bằng cách nói "tất cả đều là một trò lừa đảo, kẻ mạnh bóc lột kẻ yếu", trong khi đồng thời cổ vũ cho việc mua lại cổ phiếu quá mức hoặc mua lại bằng đòn bẩy (khai thác giá trị bằng cách gánh chịu khoản nợ khổng lồ và sa thải nhân viên trong các công ty được mua lại)? Chiến lược của "vòng tròn gia trưởng" là: bóc lột giá trị từ người yếu thế, không chịu trách nhiệm, rồi chuyển mục tiêu; trong khi mô hình vốn tư nhân là: xác định tài sản bị định giá thấp, cải thiện hiệu quả hoạt động và hoàn trả vốn cho cổ đông. Liệu có thực sự có sự khác biệt lớn giữa hai mô hình này? Sự hỗn loạn và chủ nghĩa hư vô là sản phẩm của thế giới thoái hóa này, chứ không phải là triệu chứng. Những kẻ rao bán "quyền tự chủ" kiếm lời trong một thế giới mà không có tổ chức nào được tin tưởng, bởi vì sự thiếu tin tưởng chính là môi trường thị trường khiến sản phẩm của họ trở thành nhu cầu thiết yếu. Tate cần hệ thống này là một trò lừa đảo, Polymarket cần sự bất ổn trở thành chuẩn mực; tình hình càng tồi tệ, chiêu trò bán hàng của họ càng hiệu quả. Theroux đã phỏng vấn những người hâm mộ của cộng đồng "do nam giới thống trị" với những trải nghiệm đau lòng (cũng như một số người sáng lập), bao gồm vô gia cư, mất cha và thất nghiệp. Họ theo dõi những người như HSTikkyTokky vì họ muốn bắt chước anh ta; họ muốn trở nên giàu có. Hành vi này chỉ là một vỏ bọc, nhưng thông điệp mà nó truyền tải lại có hiệu quả. Mọi người tin điều đó bởi vì họ vốn dĩ bị thúc đẩy bởi mong muốn tìm kiếm những giải pháp nhanh chóng và dễ dàng cho những vấn đề to lớn và đáng sợ này. Như Fogel đã viết: Điều này không liên quan gì đến tầm nhìn tiến bộ về chủ nghĩa tư bản, vốn coi chủ nghĩa tư bản là một hệ thống làm tăng năng suất bằng cách tạo ra các công nghệ tiết kiệm sức lao động hoặc sản xuất hàng hóa hữu hình. Thay vào đó, nó rao bán một tâm lý tiêu dùng về nợ nần, lo lắng và cô đơn. Những người lo lắng và cô đơn khao khát sự kiểm soát. Cộng đồng "do nam giới thống trị" khai thác giá trị từ sự tuyệt vọng thông qua chủ nghĩa giật gân. Trí tuệ nhân tạo cũng làm điều tương tự, nhưng nó không cần một người tuyệt vọng biểu diễn cho một khán giả tuyệt vọng. Nó thay thế thực tế bằng một cảm giác nhân tạo. Chúng ta đã chuyển từ "bóc lột thông qua chủ nghĩa giật gân" sang "mô phỏng thông qua chủ nghĩa giật gân". Chúng ta có xu hướng tìm kiếm sự kiểm soát trong mọi khía cạnh của cuộc sống, bao gồm cả việc tiếp cận thông tin. Amanda Mull từng viết một bài báo về "giám sát tình hình": Mọi người (rõ ràng là bao gồm cả tôi) đều nghiện màn hình, cố gắng ghép nối đủ loại thông tin. Và quả thực có rất nhiều thông tin cần phải sàng lọc: chiến tranh, chính phủ đóng cửa một phần, chính sách tài chính không ổn định, thị trường lao động yếu kém, giá cả cao, v.v. Việc duyệt các nền tảng như Twitter và đọc thông tin tình báo nguồn mở (OSINT) mang lại cảm giác an tâm khi có thông tin trong tay. Như Mull đã nói rất đúng: "Nếu bạn có thể điều chỉnh chính xác thuật toán của luồng thông tin, bạn có thể đạt được trạng thái 'chứng kiến' hoàn toàn, khiến bạn cảm thấy mình tham gia, thậm chí là kiểm soát. Xét cho cùng, có rất nhiều bằng chứng cho thấy những kẻ thả bom cũng đang theo dõi cùng một luồng thông tin như bạn. Chúng ta theo dõi tình hình bởi vì chính việc theo dõi khiến chúng ta cảm thấy mình tham gia, và các chính phủ lợi dụng điều này, thay thế tình hình thực tế bằng những thông tin giật gân. Trong suốt cuộc chiến, Nhà Trắng hoàn toàn dựa vào các meme do AI tạo ra để liên lạc, tương tự như 'Fruit Love Island' (một tài khoản TikTok do AI tạo ra, kết hợp hình ảnh trò chơi điện tử với cảnh đánh bom). Theo Politico, một quan chức cấp cao của Nhà Trắng đã bày tỏ quan điểm tương tự: "Anh bạn, chúng tôi đang nỗ lực tạo ra những meme hot nhất ở đây." Đầu tiên là trò hề, sau đó là bi kịch, hoặc điều gì đó tương tự. Nhưng cũng giống như các cá nhân sử dụng nhiều phương tiện khác nhau để mô phỏng sự kiểm soát, các thể chế ngày càng sử dụng những điều kỳ quặc để mô phỏng sự ổn định mà họ không còn có thể đảm bảo. Điều kỳ quặc là giải pháp bởi vì sự nghiêm túc đòi hỏi trách nhiệm giải trình, trách nhiệm giải trình đòi hỏi hậu quả, và hậu quả đòi hỏi các thể chế sẵn sàng thực hiện chúng. Hiện tại, những thể chế như vậy dường như không... Tồn tại. Cục Dự trữ Liên bang đang đứng ngoài cuộc, làm những gì có thể trong tình hình hiện tại. Chính phủ bị đóng cửa một phần. Tham nhũng đang lan tràn trong cống rãnh và tràn ra từ các lỗ thông hơi. Ngoại giao đã được thay thế bằng các meme. Iran và Hoa Kỳ đang tiến hành chiến tranh thông qua Twitter. Chủ tịch Quốc hội Iran đã tweet: "Chúng tôi biết những gì đang xảy ra trên thị trường dầu mỏ ảo, bao gồm cả những công ty được thuê để tác động đến giá dầu tương lai." Chúng ta cũng đang chứng kiến ​​một chiến dịch tuyên truyền rộng lớn hơn." Nhưng hãy xem liệu họ có thể biến những thứ này thành "nhiên liệu thực" tại các trạm xăng, hay in ra các phân tử xăng hay không! Đây là một nghịch lý của quá trình tài chính hóa ở Mỹ và cách ông Trump xử lý cuộc chiến này (không có giao tranh trong giờ giao dịch, nhưng lại có một cuộc chiến lớn vào cuối tuần, màn trình diễn bất tận). Ông ấy nói đúng: bạn không thể thắng một cuộc chiến bằng cách gửi biểu tượng cảm xúc (mặc dù thị trường dường như thờ ơ với tất cả những điều này vào lúc này). Như Juliette Kayyem đã viết trên tờ The Atlantic về những hàng dài tại Cơ quan An ninh Giao thông Vận tải (TSA) và vụ tai nạn máy bay tại sân bay LaGuardia ở New York: Hai cuộc khủng hoảng này dường như độc lập, nhưng thực chất chúng có liên quan mật thiết với nhau: cả hai đều là kết quả của việc quản trị bỏ bê việc quản trị. [...] Chính quyền Trump đã tập trung vào việc tạo ra các mối đe dọa giả trong nhiệm kỳ này trong khi bỏ qua nhiều mối đe dọa thực sự, chẳng hạn như sự suy yếu của các bộ phận và hệ thống được thiết kế để bảo vệ công chúng, bao gồm cả hành khách hàng không. An toàn công cộng không còn là điều hiển nhiên nữa - người Mỹ ngày càng nhận ra rằng họ không thể coi đó là điều hiển nhiên nữa. Chính quyền này chỉ tập trung vào các mối đe dọa giả. Baudrillard, Debord, Postman và những người khác Điều này đã được dự đoán trước. Giờ đây, mọi người đang chứng kiến ​​nó diễn ra. Nhưng giờ đây, cuộc khủng hoảng thực sự đã đến. Đây là một cuộc chiến kinh tế, với 25% thương mại dầu mỏ toàn cầu và gần một nửa lượng urê (phân bón nông nghiệp) đang gặp rủi ro. Giá dầu có thể tăng vọt lên 200 đô la một thùng, gây ra một vòng xoáy lạm phát khác nghiêm trọng hơn cả đại dịch COVID-19. Và tất cả những điều này là vì cái gì? Người dân đang chết. Những rủi ro khổng lồ như vậy, dường như chỉ vì… sự tham gia? Trong một thế giới như vậy, người ta có thể làm gì ngoài việc cố gắng hết sức để kiểm soát những gì họ có thể, theo đuổi sự tối ưu hóa và thể hiện "tính chủ động"? Khi sự bất định trở thành lực lượng chi phối, và các con đường dẫn đến các hướng khác nhau không rõ ràng, người ta tự nhiên tìm kiếm những giải pháp nhanh chóng và đơn giản. Họ còn có thể làm gì khác? Có cảm giác như nếu Trump có một "Ozempic" cho địa chính trị, ông ta đã tiêm nó vào rồi. Nhưng chúng ta vẫn chưa có một "polypeptide" cho nền kinh tế, ít nhất là chưa. Đối mặt với sự bất ổn đã kéo dài nhiều năm này, có thể hiểu được rằng phản ứng văn hóa của người dân là tìm kiếm các giải pháp nhanh chóng dường như tối ưu hóa. Nhưng thực chất, những giải pháp này lại né tránh các vấn đề cốt lõi. Chúng chỉ điều trị triệu chứng, chứ không phải nguyên nhân gốc rễ (tôi cảm thấy mọi thứ đang vượt khỏi tầm kiểm soát), và không giải quyết được gốc rễ của vấn đề (sự sụp đổ của đà tăng trưởng kinh tế). Nỗi đau khiến mọi người đổ xô vào "các nhóm nam giới", dự đoán thị trường và đầu cơ là có thật. Nhưng toàn bộ mô hình được xây dựng trên nền tảng của sự trống rỗng. Raymond Williams đã viết vào năm 1961, "Mọi khía cạnh trong cuộc sống cá nhân của chúng ta đều bị ảnh hưởng cơ bản bởi chất lượng cuộc sống nói chung", vậy mà chúng ta vẫn khăng khăng nhìn nhận mọi thứ từ góc độ cá nhân thuần túy. Cái gọi là "kiểm soát cá nhân" không phải là kiểm soát thực sự. Kiểm soát thực sự vượt lên trên cấp độ cá nhân, có nghĩa là các thể chế hoạt động hiệu quả và có chi phí hợp lý - như Kayyeem đã nói, một chính phủ thực sự hiệu quả. Điều đang được rao bán hiện nay là cảm giác kiểm soát cá nhân được tạo ra thông qua cờ bạc, hack, thông báo đẩy, dịch vụ đăng ký và tối ưu hóa. Lý do chúng ta không thể giải quyết vấn đề không phải là thiếu công cụ hay thông tin, mà là vì các phương pháp (thêm vào, tối ưu hóa, đo lường) không phù hợp để giải quyết vấn đề (tìm ra nguyên nhân gốc rễ của vấn đề). Hãy làm công việc chậm chạp, tẻ nhạt; Đừng tự cho mình là toàn năng. Có lẽ nền kinh tế (giống như cơ thể con người) cần một quá trình loại trừ. Ví dụ, người ta đang thử phương pháp này ở New York. Mamdani, Giám đốc Tiết kiệm. Chúng ta có thể cắt giảm những khoản chi phí nào để hoạt động lành mạnh hơn? Williams cũng viết rằng chủ nghĩa cấp tiến thực sự nằm ở việc tạo ra hy vọng, chứ không phải làm cho sự tuyệt vọng trở nên thuyết phục. Sự tuyệt vọng cực kỳ thuyết phục và cực kỳ có lợi trong thời điểm hiện tại. Mặt khác, hy vọng hoạt động mà không cần bạn cảm thấy tuyệt vọng.